Warlikowski w Bastylii

Wagner, obok Verdiego, należy do najwybitniejszych twórców operowych XIX wieku. U schyłku życia, w 1871 roku, dzięki mecenatowi króla Bawarii Ludwika II, założył teatr muzyczny w Bayreuth. Tam właśnie powstał w 1876 jego słynny cykl „Pieśni Nibelungów”. „Parsifal” jest ostatnim dziełem operowym Wagnera, stanowiącym jego artystyczny testament. Wiele łączy to dzieło z inną operą niemieckiego twórcy, „Lohengrin”, opartą na wspólnych źródłach literackich (cykl opowieści o Rycerzach Okrągłego Stołu i dzieła Wolframa von Eschenbacha). 
W Paryżu po raz pierwszy „Parsifal” został zagrany w 1914 roku w Pałacu Garnier, zaś po raz ostatni w XX wieku w 1997 roku operę, w reżyserii Grahama Vicka, pokazała paryska Bastylia. Tegoroczne wyzwanie podjął polski twórca młodej generacji Krzysztof Warlikowski. 
Warlikowski urodził się w 1962 roku w Szczecinie. Ukończył studia w Krakowie: 1972 – dyplom Akademii Sztuk Pięknych, 1976 – Wydział Psychologii Uniwersytetu Jagiellońskiego. Współpracował z takimi twórcami jak Krystian Lupa, Peter Brook i Giorgio Strehler. Od lat, wraz z Małgorzatą Szcześniak, wyznacza tempo i styl teatru europejskiego. Odnosi sukcesy i prowokuje w Berlinie, Awinionie, Wiedniu, oraz w Paryżu, a także za Oceanem, w Nowym Jorku. Ostatni wielki sukces to jego „Angels in America” na Festiwalu Awinion 2007. 
„Parsifala” Warlikowskiego muzycznie opracował Hartmut Haenchen. Rozbudowana dekoracja olbrzymich trybun i ołtarza na celebrę – dla ukazania scenicznego dialogu pogaństwa i… zwycięskiego chrześcijaństwa  – była dziełem Małgorzaty Szczęśniak. Warlikowski i Szczęśniak zaskoczyli paryską publiczność ogromnym Krzyżem i Eucharystią …Świętego Graala. Było to bardzo odważne i wzniosłe – zwłaszcza przy akordach uduchowionej muzyki, prowadzącej do niemal religijnej ekstazy. Ważna była też postać króla Amfortasa. Bezwładny, posiwiały Starzec… na wózku inwalidzkim, podczas Eucharystii i na tle Wielkiego Krzyża. Tylko naiwna, czysta i pełna mocy dusza może pomóc Mu odzyskać siły i władzę… Parsifal. Trzy lata temu świat pożegnał polskiego Papieża – także cierpiącego i zwycięskiego.  
Panie Krzysztofie… to było odważne, zwłaszcza na scenie w Paryżu. Udała się wiec apoteoza chrześcijaństwa. Warto zwrócić uwagę na znakomite role solistów, między innymi Alexandra Marco-Buhrmestera, Victora von Halema, Aleksandra Nikitina, Christophera Ventrisa, Waltraud Meier i Angeli Denoke. 

Dariusz DŁUGOSZ

Dariusz Długosz. Urodził się 1962 roku w Szczecinie. Absolwent Instytutu Historii Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie i Ecole du Louvre w Paryżu. Specjalizuje się w archeologii i filologii biblijnej. Współpracuje z polskimi i zagranicznymi pismami poświęconymi Biblii, m. in. „The Qumran Chronicle”, „The Biblical Archaeology Review”, „Przegląd Orientalistyczny”, „Ruch Biblijny i Liturgiczny”.